حميده احمديان راد
اخيراً مطالعه اي درباره ساختارهاي سنگي بسيار قديمي واقع در غرب استراليا انجام شده كه نشان مي دهد باكتري هايي كه اكسيژن توليد مي كنند صدها ميليون سال زودتر از آن چه پيش از اين تصور مي شد تكامل يافته اند.
محققان استراليايي كه اين تحقيق را انجام داده اند مي گويند سن فسيل هاي «استروماتوليت» منطقه پيلبارا 2.75 ميليارد سال است. اين مدركي است كه زمان انجام فتوسنتز اكسيژني را 270 ميليون سال عقب تر از حدس هاي پيشين مي برد.
بيشتر دانشمندان عقيده دارند كه جو زمين در طول دوره اي كه به عنوان حادثه بزرگ اكسيداسيون ناميده مي شود و مربوط به حدود 2.45 و 2.32 ميليارد سال قبل است اكسيژن دار شده و كره زمين را براي ساير اشكال زندگي هم قابل سكونت كرده. تصور مي شود كه باكتري هاي آبي- سبز يا سيانوباكتري ها اولين موجودات زنده اي بوده اند كه فتوسنتز اكسيژني را انجام داده اند. اين موجودات به صورت توده هايي زندگي مي كرده اند و بعدها هم به صورت فسيل هاي استروماتوليت به جا مانده اند.
به اين ترتيب بسياري از دانشمندان درباره نحوه اكسيژن دار شدن زمين اتفاق نظر دارند. اما زماني كه موجودات زنده توليد كننده اكسيژن براي اولين بار تكامل يافته اند و اين كه چه مدتي طول كشيده كه برآيند آن جو زمين اكسيژن دار شده تاكنون مبهم مانده است. حالا يافته هاي اين محققان نشان مي دهد كه اين فرايند نه تنها زودتر از آن چه گمان مي رفت آغاز شده بلكه بيشتر از آن چه قبلاً تصور مي شد به طول انجاميده و تدريجي بوده است. اين را پرفسور مالكوم والتر همكار مؤلف اين تحقيق مي گويد.
وي مي افزايد:«به نظر مي رسد كه داستان حادثه اكسيداسيون بزرگ خيلي هم شسته رفته نيست. اين ايده كه جو زمين در حدود 2.45 ميليارد سال قبل ناگهان داراي اكسيژن شده حالا به نظر خيلي ساده انگارانه مي رسد.» البته محققان مي گويند كه اين قبيل مطالعات هنوز در پله هاي اول است.
در اين قبيل تحقيقات استروماتوليت ها نقش مهمي دارند. خود استروماتوليت ها از رازهاي طبيعت محسوب مي شوند. آنها ساختمارهاي لايه لايه دارند و عمدتاً به وسيله سيانوباكتري ها يا باكتري هاي سبز- آبي و يا با اصطلاحي كه كمتر صحيح است جلبك آبي- سبز تشكيل مي شوند. آنها امروزه هم يافت مي شوند اما زماني خيلي بيشتر بوده اند. هم اينك اين باكتري ها را عمدتاً مي توان در درياچه هاي شور، چشمه هاي آب گرم يا زيستگاه هايي كه موجودات زنده ديگر نمي توانند تحمل كنند يافت.
استروماتوليت ها ساختارهايي را مي سازند كه مي تواند گنبدي، مخروطي و يا به شكل انشعابات پيچيده باشد. استروماتوليت ها اندازه هايي از يك انگشت كوچك تا بزرگ تر از يك خانه را دارند. استروماتوليت هايي كه شكل انشعابي دارند شبيه به مرجان هاي امروزي هستند. بعضي از باكتري هايي استروماتوليتي فتوسنتزي هستند. چنين جانداراني مسئول احتمالي اكسيژن دار شدن جو زمين شناخته مي شوند.
منبع: http://www.physorg.com/news203236931.html
| < قبلی | بعدی > |
|---|
