حميده احمديان راد
براثر وقوع سيل در پاكستان 20 ميليون نفر بي خانمان شده اند و شعاع ويراني هاي ناشي از سيل در اين كشور به بيش از 600 مايل مي رسد. حالا این پرسش كليدي مطرح شده كه آيا وقوع سيلي كه ظرف 80 سال گذشته در اين كشور بدترين فاجعه در نوع خود به شمار مي رود ( تخمين زده مي شود كه يك پنجم اين كشور به زير آب فرورفته باشد) به گرم شدن زمين مربوط است و با اين حساب احتمال وقوع دوباره آن وجود دارد؟
در سال هاي اخير ميزان بارش هاي موسمي در پاكستان و غرب هند افزايش يافته است. در ماه جولاي سال 2005، تنها در يك روز در مومبايي حدود 950 ميلي متر باران باريد و بيش از هزار نفر در جريان سيلاب ايالت ماهاراشترا كشته شدند. سال گذشته هم، سيل مرگبار شمال غرب پاكستان را در هم نورديد و كراچي هم دچار سيل شد.
اين وضعيت از گرم شدن زمين (كه به معني روند رو به رشد بارندگي هاي سيل آسا در جهان است) و نيز احتمالاً از تشديد و تغيير چرخه ال نينو متأثر است. براي فهم اين كه چرا گرم شدن زمين به چنين سيلاب هاي مصيبت باري منجر مي شود، لازم است به وضعيت آب و هوا در جنوب آسيا نگاهي بيندازيم. در اين منطقه علاوه بر باران هاي شديد، با كاهش يخ هاي فلات تبت و تغيير الگوهاي بارشي در آن مواجهيم. در نتيجه در سطوح بالاتر اين فلات از ميزان برف كاسته مي شود و برف ذوب شده هم سريع تر از كوه ها جريان مي يابد و به سطح زمين مي رسد.
اين وضعيت هم از تغييرات آب و هوايي ناشي مي شود. چراكه در درجه اول گرم شدن هوا موجب مي شود برف كمتري ببارد. دوم اين كه جو با پايداري كمتر موجب بارندگي شديد مي شود. جو كمتر پايدار همچنين به جريان بيشتر هوا بر روي كوه ها منجر مي شود. به طوري كه بادها و بارش هاي موسمي در شمال غربي هند و پاكستان بيشتر و در شمال شرق ضعيف تر مي شود. چنان كه سال 2006 با خشكسالي شديد و نامعمول در آسام و باران شديد در شمال غرب هند همراه بود. مطالعاتي كه اخيراً در آمريكا انجام شده هم نشان مي دهد كه آب و هواي كوهستاني در اين منطقه در حال تغيير است.
در اين ميان نوسانات ال نينوي جنوبي (Enso) كه تعيين كننده نوسانات ده ساله آب و هوايي در سراسر حوضه اقيانوس آرام و داخل جنوب آسيا و آفريقا است هم نقش ايفا مي كند.
با اين كه هيچ اجماع علمي اي وجود ندارد، اما به نظر مي رسد كه اگر روند نابودي جنگل هاي انبوه آمازون ادامه يابد و روند ذوب يخ/ برف هم در سراسر فلات تبت ادامه يابد، تغييرات عظيمي در نوسانات آب و هوايي Enso به وجود خواهد آمد و بالا رفتن دما در اين سرزمين با مناطق اقيانوس آرام قابل قياس خواهد شد. جايي كه نوسانات دما به چند درجه رسيده است. دليل نگراني درباره تغييرات Enso هم به قدرت دوره ايش برمي گردد. چراكه به ميزان زيادي بر بزرگي و جهت سيلاب ها، خشكسالي ها و طوفان ها اثر مي گذارد.
نتيجه اين شده كه جمعيت بزرگي از مردم جهان تحت تأثير اين وقايع قرار گرفته اند. در اين شرايط حكومت ها و جوامع منطقه بدون سيستم هاي هشدار دهنده و زيرساخت هاي مديريت آب، نمي توانند به عواقب ويرانگر ناشي از تغييرات آب وهوايي، رشد جمعيت و بي ثباتي ژئوپليتيكي پاسخ دهند.
منبع: http://www.guardian.co.uk/commentisfree/2010/aug/24/pakistan-floods-deluges-after-the-deluge
| < قبلی | بعدی > |
|---|
