مقالات مرتبط:
منظومه شمسی ما حدود 6/4 ميليارد سال پيش، از ابر در حال چرخش بسيار بزرگي متولد شد. اين ابر عظيم كه سحابی ناميده مي شود از گاز و گرد و غبار تشكيل شده بود. بر طبق "نظريه سحابی" شايد يك موج شوك آور كه از يك سوپرنوای (نواختر یا نوا، ستاره در حال انفجار) نزديك اين ابر ناشي شده بود و نيز نيروهاي جاذبه اي باعث شدند كه سحابی به هم فشرده شود. در نتيجه ذرات داخل سحابی به هم برخورد كردند. سحابی سريع تر و سريع تر چرخيد و مثل يك ديسك, فشرده و صاف و تخت شد. ذرات كوچك به هم فشرده شدند و اشياء بزرگ تري را به وجود آوردند و به تدريج منظومه شمسي ما كه شامل يك ستاره، سیارات و ساير اجسام است درست شد.
چگونه ستاره خورشيد متولد شد؟
ميليون ها سال پس از آن كه سحابی شروع به فشرده شدن كرد و به ديسك در حال چرخش عظيمي تبديل شد، مركز ديسك تبديل به توده متراكمي شد. چون بيشتر مواد سحابی به طرف مركز ديسك كشيده مي شدند. همين طور كه اين توده مركزي بزرگ مي شد دمايش هم افزايش می یافت. اتم ها در اين منطقه مركزي به هم نزديك تر مي شدند و همچنان ديسك به چرخشش ادامه مي داد وسريع تر و سريع تر مي چرخيد. در نهايت هسته ديسك به نقطه بحراني رسيد و شروع به سوختن كرد. همجوشي هسته اي شروع شد و ستاره اي به نام خورشید متولد شد.
در واقع وقتي دما به حدود 27 ميليون درجه فارنهايت رسيد، همجوشي هسته اي در هسته خورشيد شروع شد. اين واكنش هسته اي باعث شد كه اتم هاي هيدروژن به اتم هاي هليوم به اضافه انرژي تبديل شوند. توليد اين انرژي مانع ازانقباض وبه هم فشردگي بيشتر خورشيد مي شود.
در نهايت خورشيد ثبات پيدا كرد و به يك كوتوله زرد تبديل شد كه قرار بود ده ميليارد سال به همين شكل باقي بماند. بعد از اين ده ميليارد سال سوخت هيدروژن خورشيد كم كم كاهش پيدا مي كند و خورشيد به طرف مرگ پيش مي رود. تا کنون پنج میلیارد سال از عمر خورشید سپری شده است.
سياره ها چگونه تشكيل شدند؟
چنان كه گفتيم تراكم مواد در ميانه ديسك از همه جا بيشتر بود. در نتيجه گرد و غبار و اشيائي به ابعاد سنگ ريزه در همين منطقه ميانه ديسك با هم برخورد كردند و به توده هاي بزرگ تر و بزرگ تري تبديل شدند. در نهايت اين توده ها سياره هاي خاكي يعني عطارد، مریخ، زمین و ناهید را به وجود آوردند.
اما دورتر از خورشيد آنقدر سرد بود كه آب يخ مي زد. در اين جا قطعات ريز يخ به هم برخورد كردند. گاز و گرد و خاك را هم به داخل خود جارو كردند و تبديل شدند به غول هاي گازي يعني مشتری، زحل، اورانوس و نپتون. اورانوس و نپتون كه از مركز متراكم ديسك دورتر بودند كوچك تر از دو غول گازي دیگر شدند.
شبه سياره ها چه هستند؟
بيشتر گاز و گرد وغبار در وسط ديسك در حال چرخش جمع شده بود. نظريه نبولا مي گويد كه ابتدا خورشيد در وسط اين ديسك تشكيل شد. بعد از تشكيل خورشيد باقي مانده گرد و خاك و گازهايي كه به داخل خورشيد مكيده نشده بودند به چرخششان ادامه دادند. ذرات باقي مانده داخل ديسك به هم برخورد كردند و به هم گير كردند و چسبيدند و اشيائي به اندازه سيارك ها را تشكيل دادند. اين اشياء شبه سياره ناميده مي شوند.
بعضي از اين شبه سياره ها با هم تركيب شدند و به نه سياره بزرگ تبديل شدند. بقيه شبه سياره ها، ماه ها، سیارک ها و شهاب سنگ ها را درست كردند كه همگي در همان مسير اوليه حرکت (مسیر موقعي كه در داخل ديسك بودند) و كم وبيش در همان سطح صاف و هموار دور خورشيد مي گردند. دليلش هم اين است كه آنها اصولاً از يك ديسك صاف و تخت به وجود آمده اند.
برخي از موادي كه در داخل ديسك به هم برخورد كردند، ساختمان ذراتي را تشكيل مي دهند كه ما امروزه روي كره زمين داريم. اين مواد شامل مواد معدني، آب و مولكول هاي آلي مثل متان هستند.
مقالات مرتبط:
| < قبلی | بعدی > |
|---|
