"نبولای بزرگ" در صورت فلکی اوریون ابر عظیمی از گاز و گرد و غبار است که مثل یک نقطه مه آلود در صورد فلکی شمشیر مانند اوریون است. منطقه مرکزی درخشان نبولا در این عکس نشان داده شده است | سحابی ابري از ذرات گرد و غبار و گازها در فضا است. واژه نبولا کلمه لاتين براي سحابی است. ستاره شناسان اوليه اين اصطلاح را براي كهكشان هاي دور، یعنی کهکشان های خارج از كهكشان راه شيري مورد استفاده قرار مي دادند. چنين كهكشان هايي سحابی برون كهكشاني ناميده مي شدند این کهکشان ها شبيه به وصله پينه هاي مه آلود نور ميان ستارگان به نظر می رسیدند.
| |
|
اما تلسكوپ هاي جديد نشان داد كه سحابی های برون كهكشاني در واقع سيستم هايي از ستارگان شبيه به كهكشان راه شيري هستند.
| ||
امروزه، بيشتر ستاره شناسان واژه سحابی را فقط براي ابرهاي گرد و غبار و گاز موجود در كهكشان راه شيري و ديگر كهكشان ها مورد استفاده قرار می دهند. آنها اين جرم ها را به دو نوع عمومی طبقه بندي مي كنند :سحابی پراكنده (diffuse) و سحابی سياره اي .هردو نوع سحابی، سحابی گازي هم ناميده مي شوند.
|
یک سحابی سیاره ای با ظاهری بافته مانند که علت داشتن این شکل ناشناخته است. این عکس به وسیله تلسکوپ فضایی هابل گرفته شده | سحابی پراكنده بزرگ تر از سحابی ديگر است. بعضي از سحابی های پراكنده به قدري گرد و غبار و گاز دارند كه مي توانند ستاره به اندازه خورشید را تشکیل دهد.
يك سحابی پراکنده ممكن است نزديك يك ستاره روشن با گرماي بسيار زياد به وجود آيد. نور ماوراي بنفش متراكمی كه از ستاره خارج مي شود، اتم هاي گاز سحابی را انرژي دار مي كند و به جرم آن اين توانايي را مي دهد تا نور ساطع كند. يك سحابی پراکنده از اين نوع، سحابی برون فرست يا ارسال كننده ناميده مي شود. | |
| نبولای اوریون
| ستاره شناسان باور دارند كه بعضي از سحابی های برون فرست مكان هايي هستند كه ستارگان جديد در آنها شكل مي گيرند .جاذبه باعث مي شود بخشي از گازها و گرد و غبار سحابی منقبض شود و در داخل يك جرم خيلي كوچك تر و متراكم تر به هم فشرده شود. | |
| در داخل این جرم تشکیل شده از گرد و غبار و گاز, فشار و دما ايجاد مي شود. | ||
این انقباض براي ميليون ها سال ادامه مي يابد. در طول زمان این جرم به قدر كافي داغ مي شود تا بدرخشد و ستاره جديدي را تشكيل دهد.
يك سحابی پراکنده همچنين نزديك يك ستاره سرد به وجود می آید. در اين نمونه نور ماوراي بنفش که از مبدأ ستاره خارج می شود، خيلي ضعيف است و نمي تواند موجب شود تا اتم هاي گاز سحابی نور ساصع کنند. اما ذرات گرد و غبار موجود در سحابی پراکنده نور ستاره را بازتاب مي دهند. ستاره شناسان اين نوع سحابی پراکنده را سحابی بازتاب دهنده می نامند.
اگر يك سحابی پراکنده در ناحيه ای كه هيچ ستاره اي در نزديكي آن نيست رخ دهد، نه نور كافي خارج مي كند و نه نوري بازتاب مي دهد تا قابل مشاهده شود. چون که در حقيقت، ذرات گرد و غبار سحابی نور را از ستارگاني كه آنها را احاطه کرده مي مكد و جذب مي كند. ستاره شناسان اين نوع سحابی پراکنده را که نمی تواند نوری ساطع کند یا نوری بازتاب دهد را سحابی تاريك مي نامند.
سحابی سياره اي ابرهایي شبيه به توپ از گرد و غبار و گاز است كه ستارگان مشخصي را احاطه كرده است. سحابی سیاره ای موقعي شكل مي گيرد كه يك ستاره شروع به واژگوني به داخل خود و بيرون انداختن و دور ريختن لايه هاي خارجي تر از جوش می کند. موقعي كه با تلسكوپ كوچك به سحابی سياره اي نگاه مي كنيم به نظر مي رسد كه اين نوع از سحابی مکان بلندی ست كه سطح گردي مثل يك سياره دارد.
| < قبلی | بعدی > |
|---|
