عقايد قديمي
| بعضي از مردم در گذشته فكر مي كردند كه ماه يك بشقاب چرخان آتش است. ديگران باور داشتند كه ماه آينه اي ست كه زمین و درياهاي زمين را باز مي تاباند. اما فيلسوفان در يونان قديم فهميدند كه ماه فضايي در مدار زمين است. بعضي از فيلسوفان يوناني عقيده داشتند كه ماه دنيايي بسيار شبيه به زمين است.
حتي 100 سال پيش از ميلاد مسيح پلوتارك (Plutarch) حدس مي زد كه در روي ماه هم انسان زندگي مي كند. ظاهراً يوناني ها عقيده داشتند كه مناطق تاريك روي ماه دريا و نقاط روشن خشكي هستند. |
اولین انسانی که روی ماه قدم گذاشت نیل آرمسترانگ بود که این تصویر را از باز آلدراین گرفت که نزدیک به سیسموگراف دیده می شود. یک دوربین تلویزیونی هم در زمینه پشت است. مدل ماه پیمای آنها ایگل است که در راست دیده می شود. (عکس از ناسا) | |
|
| ||
در حدود 150 پيش از ميلاد بطلميوس ستاره شناس يوناني كه در اسكندريه مصر زندگي مي كرد گفت كه ماه در فضا, نزديك ترين همسايه زمين است. او فكر مي كرد كه هم ماه و هم خورشید دور زمين مي گردند. ديدگاه بطلميوس بيش از 1300 سال مورد قبول بود. اما در ابتداي قرن 16 ستاره شناس لهستاني نيكولا كپرنيك نظر درستي ارايه داد. او گفت كه زمين و ديگر سياره ها دور خورشيد مي گردند و ماه به دور زمين مي گردد.برای کسب اطلاعات درباره تأثیرگذارترین نظرات در علم ستاره شناسی اینجا را کلیک کنید.
اولين كساني كه ماه را با تلسكوپ ديدند
| گاليله فيزيكدان و ستاره شناس ايتاليايي اولين توصيف علمي درباره ماه را با استفاده از آنچه كه از طريق تلسكوپ ديده بود، ارايه داد. در سال1609 گاليله سطح كوهستاني و ناهموار ماه را توصيف كرد. اين توصيف كاملاً با آن چيزي كه عموم فكر مي كردند متفاوت بود. مردم در آن زمان فكر مي كردند كه سطح ماه صاف است. گاليله نوشت كه مناطق تاريك ماه، بلند و كوهستاني و مناطق تاريك صفحات صاف هستند. گاليله يك گودال بزرگ را در كوهستان هاي مركزي ماه جزء به جزء تشريح كرد و درباره منشأ "سوراخ" هاي روي كره ماه بحث كرد. بقيه ستاره شناسان قرن شانزدهم نقشه ماه را كشيدند و شكل هر سطحي را كه مي توانستند ببينند را فهرست كردند. هرچه تلسكوپ ها قوي تر مي شدند مشاهدات بيشتر مي شد. در سال 1645 مهندس و ستاره شناس آلماني "ميشل فلورنت ون لانگرن" (Micheal Florent van Langren) نقشه اي را منتشر كرد كه اسامي شكل هاي سطح ماه و اكثراً گودال هاي ماه را داشت. به تدريج ستاره شناسان ديگري بر اين اطلاعات افزودند و نقشه ماه را كامل و كامل تر كردند. | Lunar rover: یک روور ماه پیما نزدیک ریل هدلی پارک کرده. این ریل یک کانال طولانی ست که شاید به وسیله گدازه ها در چهار میلیارد یا سه میلیارد سال قبل شکل گرفته باشد. این عکس را یک فضانورد در آپولو15 در سال 1971 گرفته | |
تا آخر قرن نوزدهم بيشتر ستاره شناسان فكر مي كردند كه آتشفشان گودال هاي ماه را به وجود آورده. دردهه 1870 ستاره شناس انگليسي ريچارد اي پروكتور(Richard A Proctor) به درستي گفت كه گودال ها از برخورد اشياء سفت و سخت با سطح ماه به وجود آمده اند. تا مدت ها ستاره شناسان كمي با نظر پروكتور موافق بودند. در سال 1892 زمين شناسي به نام گرو كارل گيلبرت (Grov Karl Gilbert) گفت كه بيشتر گودال هاي ماه بر اثر برخورد به وجود آمده اند و وي بناي بحثش را بر اندازه بزرگ بعضي از گودال ها استوار كرد. او براي اولين بار تشخيص داد كه حوضچه ها هم جزو گودال ها هستند.
در ابتداي سال 1959 اتحاد شوروي سابق و ايالات متحده آمريكا يك سري از فضاپيماهاي روباتي را به ماه فرستادند. در سال 1961 فرستاده شدن آپولو به ماه به تهيه نقشه زمين شناسي ماه با استفاده از عكس و تلسكوپ كمك كرد. اين اطلاعات به دانشمندان كمك كرد به طور اساسي تكامل ماه را درك كنند.
در سال 1969 آپولو11 بشر را به ماه برد. اولين انساني كه قدم به ماه گذاشت نيل آرمسترانگ بود. بعد از آن شش آپولوي ديگر به فضا فرستاده شد. آخرين فضاپيماي گروه آپولو به نام آپولو17 در سال 1972به فضا رفت. فضاپيماهاي آپولو به فهم بيشتر درباره ماه كمك كردند و اطلاعات بسيار خوبي درباره سياره هاي ديگر نيز در اختيار بشر قرار دادند.
بعد از آپولو، اتحاد شوروي هم چهار فضاپيماي ديگر لونا را به ماه فرستاد. كه آخرين آنها به نام لونا24 در سال 1972 نمونه هايي از خاك ماه را به زمين آورد.
تا سال 1994 فضاپيماي ديگري به ماه نرفت. در اين سال ايالات متحده مدارگرد كلمنتين"اربيتر كلمنتين" را به ماه فرستاد. از فوريه تا مي آن سال چهار دوربين كلمنتين بيش از دو ميليون عكس از ماه برداشتند و با ليزر، بلندي و عمق كوه ها، گودال ها و اشكال ديگر ماه را اندازه گيري كردند. علايمي كه كلمنتين فرستاد حاكي از آن بود كه مقدار زيادي آب يخ زده در ماه وجود دارد. اين يخ درداخل گودال هاي قطب جنوب وجود داشت.
فضاپيماي "پراسپكتور" هم از ژانري 1998 تا جولاي 1999 دور ماه گشت. اين فضاپيما فعاليتش را روي عناصر شيميايي ماه متمركز كرد. حوزه هاي مغناطيسي ماه را بررسي كرد و شواهد محكمي پيدا كرد مبني بر اين كه در هر دو قطب يخ وجود دارد و مقداري يخ هم در منطقه ای به نام "ريگوليت" قرار دارد.
فضاپيماي "اسمارت1" نیز به وسيله آژانس فضايي اروپا در سال 2003 راه اندازي شد تا در سال 2004 دورماه بگردد. هدف اين فضاپيما تحقيق درباره منشأ ماه و عناصر شيميايي آن بود.
| مقالات مرتبط: |
| < قبلی | بعدی > |
|---|
